Prof. Tadeusz Kotarbiński (1886 - 1981)

- filozof, logik i etyk

kotarbiński
Fot. PAP/Irena Jarosińska

Tadeusz Kotarbiński był jednym z najwybitniejszych polskich filozofów XX wieku, logikiem, etykiem i prakseologiem. Czołowy przedstawiciel szkoły lwowsko-warszawskiej, przez większość swojego życia zawodowego związany z Uniwersytetem Warszawskim.

Jako twórca prakseologii – nauki o sprawnym działaniu – wywarł ogromny wpływ na rozwój teorii organizacji i zarządzania. Jego prace z zakresu etyki i logiki praktycznej do dziś inspirują kolejne pokolenia naukowców i praktyków.

Był twórcą koncepcji filozofii reizmu (konkretyzmu) oraz teorii skutecznego działania (prakseologii). Ustalił podstawowe pojęcia etyki niezależnej. W ideałach wychowawczych głoszonych przez Profesora Kotarbińskiego podkreślana jest przede wszystkim potrzeba poszanowania wolności człowieka, jego sumienia oraz dążenie do prawdy i dobra.

Filozoficzne i etyczne postulaty Profesora, zwłaszcza dotyczące koncepcji spolegliwego opiekuna - kierującego się najwyższym dobrem osób powierzonych jego opiece - stały się fundamentem etyki pracy bibliotekarzy WMBP w Olsztynie. Uroczystość nadania Bibliotece imienia Profesora Tadeusza Kotarbińskiego odbyła się 16 kwietnia 1988 r.

prakseologia

Prakseologia

nauka o sprawnym działaniu, badająca warunki efektywności świadomych i celowych czynności ludzkich, mająca na celu ustalenie zasad i wskazówek, jak działać najskuteczniej i najsprawniej.

opiekun spolegliwy

Opiekun spolegliwy

to etyczny wzorzec człowieka wiarygodnego, na którym można w pełni polegać; cechuje się on życzliwością, dzielnością oraz bezwarunkowym poczuciem odpowiedzialności za innych.
 

reizm

Reizm

to koncepcja filozoficzna uznająca, że realnie istnieją wyłącznie konkretne przedmioty fizyczne oraz osoby, co wiąże się z całkowitym odrzuceniem bytów abstrakcyjnych takich jak zdarzenia, właściwości, stany czy relacje.

patron1

"Trzeba podważać wszystko, co się da podważyć, gdyż tylko w ten sposób można wykryć to, czego podważyć się nie da"
(”Aforyzmy i myśli” ,Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1986) 

Najważniejsze dzieła

 

Główne publikacje

„Traktat o dobrej robocie” (1955)

„Elementy teorii poznania, logiki formalnej i metodologii nauk” (1929)

„Medytacje o życiu godziwym (1966)

„Sprawność i błąd” (1956)

„Wykłady z dziejów logiki” (1957)

Dziedzictwo

Dorobek prof. Kotarbińskiego pozostaje żywy i inspirujący do dziś. Jego koncepcje prakseologiczne znajdują zastosowanie w nowoczesnym zarządzaniu, a etyka odpowiedzialności rezonuje z wyzwaniami współczesnego świata.

DZIEDZICTWO KOTARBIŃSKIEGO

  • W DZIAŁANIU: Prakseologia jako klucz do skuteczności w pracy i życiu.
  • W ETYCE: Opiekun spolegliwy jako fundament relacji międzyludzkich.
  • W NAUCE: Reistyczna konkretność zamiast pustych słów.
  • W EDUKACJI: Kultura rzetelności i "dobrej roboty" od 80 lat w naszej Bibliotece.